Калі вырошчваннем кабачкоў у аграгарадку Смаліца займаюцца многія, то пчалярнаю справаю — пдзінкі. Найбольш вопытным бортнікам тут можна лічыць былога калгаснага трактарыста Мікалая Кавалёва, бо гэтым яшчэ займаліся ягоныя бацька і дзядуля. Да таго жМікалай Васільевіч яшчэ ў савецкія часіны цэлы год вучыўся весці пчаліную гаспадрку спачатку на курсах на Смаленшчыне, а затым, спалучаючы тэорыю з практыкаю, у Смілавіцкім саўгасе-тэхнікуме. Тады ў мясцовым калгасе “Перамога” мелася свая пасека з 70 пчроласем’яў. Прыбытак яна давала добры, але калі не стала спачатку Савецкага Саюза, потым калгаса, то не стала і пасекі.Тады Кавалёў і вырашыў папрацаваць на сябе, сва. Сям’ю. Пачынаў з нуля.Злавіў адзін рой, потым другі… Займеў 5 сем’яў. Пасля — болей. Так з кожным годам нарашчваў колькасць вулеяў. Цяпер іх у руплівага гаспадара ажно семдзесят: 30 на падворку і 40 — у лесе.
—    Клопатаў з імі вельмі шмат, але і выгады таксама, — прызнаецца гаспадар. — Мо цяперака стане лягчэй, бо мая жонка, свінарка мясцовай фермы, пайшла на пенсію і зможа мне дапамагаць.
У знак згоды Валянціна Леанідаўна ўсмешліва ківае галавою, а ейны муж натхнёна распавядае, як ён вязе сваю пчэльню, дзеліцца сакрэтамі, робячы выснову, што ў добрага пчаляра дрэннага года ў плане мёдазбору ніколі не бывае. Трэба толькі з веданнем справы даглядаць пчол, усё рабіць своечасова, не дапускаць, каб яны галадалі зімою, аберагаць іх ад кляшчоў, іншыххвароб. Тады пчоласям’я забяспечыць мёдам не толькі сваё існаванне, а дасць яго мінімум вядро свайму гаспадару. А меданосную базу ствараць спецыяльна не трэба. Руплівыя пчолы апыляюць тутэйшыя сады, пасевы кабачкоў, канюшыны, рапсу, лугавое і лясное разнатраўе. З усяго гэтага і салодкі прадуктатрымліваецца асабліва карысны для здароўя чалавека, маючы вялікія лячэбныя ўласцівасці.
Сёлетні сезон даў магчымасць Кавалёву сабраць і рэалізаваць больш дзвюх тон менавіта такога мёду.
—    Раней я збываў яго оптам нашаму Быхаўскаму райспажыўтаварыству, а потым не захацеў, бо занадта шмат валакіты ў гэтым працэсе. Да таго ж пастаянна нервавалі несвоечасовыя грашовыя разлікі за здадзеную прадукцыю.
—    І знайшлі выйсце?
—    Простае. Гэтым заняліся мае сябры. Я ім аддаю мёд партыямі, вядома, ніжэй рыначнай цаны, а яны мне адразу грошы. Далейшы лёс свайго тавару мяне ўжо не цікавіць, працую далей, не губляючы часу на гандлярства. Гэтым ужо займаюцца хлопцы. Выгадна мне, не ў накладзе і яны.Такое вось наша дзелавое партнёрства.
У савецкія часы пчаляроў заўсёды падтрымлівала дзяржава. Ва ўпраўленнях сельскай гаспадаркі мелася пасада спецыяліста-заатэхніка, магазіны, у якіх можна было на пэўных умовах набыць усё неабходнае для вядзення пчалярскай справы. Меўся такі магазін і ў Быхаве на рынку райспажыўтаварыства. Цяпер гэта ўжо історыя. Пчаляры ўсё робяць самі, дома, абменьваюцца, калі чаго не стае.

Мікола ВАЛОДЗІН.